Kanada'daki firmaya Türkiye'den verilen muhabirlik faaliyeti ile elde edilen ücret gelirinin vergilemesi hk.

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İstanbul Vergi Dairesi BaşkanlığıGelir Kanunları Gelir ve Kurumlar Vergileri Grup Müdürlüğü Sayı:62030549-120[23-2019/1193]-E.84288413.11.2020 Konu:Kanada'daki firmaya Türkiye'den verilen muhabirlik faaliyeti ile elde edilen ücret gelirinin vergilemesi hk. İlgi:a) 01/10/2019 tarih ve 3131326 sayılı özelge talep formu.b) 17/10/2019 tarih ve 3321111 sayılı ek dilekçe. İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinde; TC ve Kanada vatandaşı olarak Ekim-Aralık 2016 tarihleri arasında 77 gün, 2017'de 327 gün ve Ocak-Nisan 2018 tarihleri arasında 98 gün olmak üzere 502 gün Türkiye'de bulunduğunuz, kanuni ve iş merkezi yurt dışında bulunan … Kanada firmasından şirketin yurt dışı kazançlarından karşılanan ve döviz olarak yurt dışındaki banka hesabınıza yatırılan ücret kazancı elde ettiğiniz ve bu süre zarfında başka bir kurum, kişi veya projede çalışmadığınız belirtilerek, ülkemiz haberlerini takip edebilmek amacıyla kadrolu olarak yaptığınız kameramanlık faaliyeti ile elde ettiğiniz ücret gelirinin Türkiye'de vergiye tabi olup olmadığı hususunda bilgi talep ettiğiniz anlaşılmakta olup konuya ilişkin Başkanlığımız görüşleri aşağıda açıklanmaktadır. Ülkemizle Kanada arasında akdedilen ve 01.01.2012 tarihinden itibaren uygulanmakta olan Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmasının "Mukim" başlıklı 4 üncü maddesinde; "1. Bu Anlaşmanın amaçları bakımından, "bir Akit Devletin mukimi" terimi, o Devletin mevzuatı gereğince ev, ikametgah, tescil yeri, yönetim yeri veya benzer yapıda diğer herhangi bir kriter nedeniyle vergi mükellefiyeti altına giren kişi anlamına gelir. 2. 1'inci fıkra hükümleri dolayısıyla bir gerçek kişi her iki Akit Devletin de mukimi olduğunda, bu gerçek kişinin durumu aşağıdaki şekilde belirlenecektir: (a) Bu kişi, yalnızca daimi olarak kalabileceği bir meskenin bulunduğu Devletin mukimi kabul edilecektir; eğer bu kişinin her iki Devlette de daimi olarak kalabileceği bir meskeni varsa, bu kişi yalnızca kişisel ve ekonomik ilişkilerinin daha yakın olduğu Devletin mukimi kabul edilecektir (hayati menfaatlerin merkezi); (b) Eğer kişinin hayati menfaatlerinin merkezinin yer aldığı Devlet saptanamazsa veya kişinin her iki Devlette de daimi olarak kalabileceği bir meskeni yoksa, bu kişi yalnızca kalmayı adet edindiği evin bulunduğu Devletin mukimi kabul edilecektir; (c) Eğer kişinin her iki Devlette de kalmayı adet edindiği bir ev varsa veya her iki Devlette de böyle bir ev söz konusu değilse, bu kişi vatandaşı bulunduğu Devletin mukimi kabul edilecektir; (d) Eğer kişi, her iki Devletin de vatandaşıysa veya her iki Devletin de vatandaşı değilse, Akit Devletlerin yetkili makamları sorunu karşılıklı anlaşmayla çözeceklerdir. ..." hükmüne yer verilmiştir. Buna göre, bir Devletin iç mevzuatında düzenlenen ev, ikametgah veya benzer yapıda herhangi bir kriter nedeniyle o Devlette vergi mükellefiyeti altına giren bir gerçek kişi, o Devletin mukimi kabul edilmektedir. Akit devletlerin iç mevzuatları gereğince kişinin aynı anda her iki Devletin de mukimi olması durumunda ortaya çıkan çifte mukimlik sorunu ise 2 nci fıkrada yer alan kriterler sırasıyla uygulanmak suretiyle çözümlenecektir. Bu kapsamda, 2017 yılında Türkiye'de 6 aydan fazla bulunmanız sebebiyle, söz konusu yıl için Türkiye mukimi sayılmanız ve gelirlerinizin tam mükellefiyet esasına göre gelir vergisine tabi tutulması gerekmektedir. Anlaşmanın "Bağımlı Faaliyetler"i düzenleyen 15 inci maddesinde; "1. 16, 18, 19 ve 20'nci maddelerin hükümleri saklı kalmak üzere, bir Akit Devlet mukiminin bir hizmet akdi dolayısıyla elde ettiği ücret, maaş ve diğer benzeri gelirler, bu hizmet diğer Akit Devlette ifa edilmedikçe, yalnızca bu Devlette vergilendirilecektir. Hizmet diğer Devlette ifa edilirse, buradan elde edilen söz konusu gelir bu diğer Devlette vergilendirilebilir. 2. Hizmet diğer Devlette ifa edilirse, buradan elde edilen söz konusu gelir bu diğer Devlette vergilendirilebilir. 2. 1'inci fıkra hükümlerine bakılmaksızın, bir Akit Devlet mukiminin diğer Akit Devlette ifa ettiği bir hizmet dolayısıyla elde ettiği gelir, eğer: a) Gelir elde eden kişi, diğer Devlette ilgili takvim yılı içinde başlayan veya sona eren herhangi bir on iki aylık dönemde bir veya bir kaç seferde toplam 183 günü aşmamak üzere kalırsa ve b) Ödeme, diğer Devletin mukimi olmayan bir işveren tarafından veya böyle bir işveren adına yapılırsa, ve c) Ödeme, işverenin diğer Devlette sahip olduğu bir işyerinden veya sabit yerden yapılmazsa, yalnızca ilk bahsedilen Devlette vergilendirilebilecektir." " hükmüne yer verilmiştir. Bu hükümler uyarınca, Türkiye mukimi kabul edildiğiniz 2017 yılı için tarafınıza yapılan ücret ödemeleri Kanada kaynaklı olsa dahi 15 inci maddenin 1 inci fıkrası uyarınca vergilemenin yalnızca Türkiye'de, iç mevzuat hükümlerimiz çerçevesinde yapılması gerekmektedir. 2016 ve 2018 yıllarında Türkiye'de ifa ettiğiniz hizmetler karşılığında tarafınıza yapılan ücret ödemelerinin yalnızca bu ülkede vergilendirilmesi için 15 inci maddenin 2 nci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde yer alan her üç koşulun bir arada sağlanması gerekmektedir. Bu koşullardan birinin ihlali halinde, diğer bir ifadeyle; - Türkiye'de herhangi bir 12 aylık dönemde 183 günden fazla kalma veya - ücretin Türkiye mukimi olan bir işveren tarafından ödenmesi veya - ücretin, işverenin Türkiye'de sahip olduğu bir işyerinden ödenmesi koşullarından birinin gerçekleşmesi durumunda Türkiye'nin de bu geliri vergileme yetkisi olacaktır. Diğer taraftan, Türkiye'nin de bu ücret gelirini vergileme hakkının bulunduğu durumda çifte vergilendirme, Anlaşmanın "Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi"ne ilişkin 23 üncü maddesinin 1 nci fıkrası çerçevesinde Türkiye'de elde edilen gelir üzerinden Türkiye'de ödenecek verginin, bu gelir nedeniyle Kanada'da ödenecek vergiden mahsup edilmesi suretiyle önlenecektir. Türkiye'de beyan edilen aynı gelir üzerinden hesaplanan vergiden mahsup edilecektir. 2016 ve 2018 yıllarında verdiğiniz hizmet karşılığında tarafınıza yapılan ücret ödemeleri bakımından, Anlaşma hükümlerinin uygulanabilmesi için, Kanada'da tam mükellef olduğunuzun ve tüm dünya kazançları üzerinden bu ülkede vergilendirildiğinizi Kanada yetkili makamlarından alacağınız mukimlik belgesi ile kanıtlamanız ve bu belgenin aslı ile birlikte Türkçe tercümesinin noterce veya o ülkedeki Türk Konsolosluklarınca tasdik edilen bir örneğini Türkiye'deki vergi sorumlularına veya ilgili vergi dairesine ibraz etmeniz gerekmektedir. 2017 yılında verdiğiniz hizmet karşılığında tarafınıza yapılan ücret ödemeleri bakımından ise Türkiye-Kanada Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması hükümlerinden yararlanabilmeniz için İngilizce mukimlik belgesinin tarafınızca Kanada yetkili makamlarına ibrazı gerekmektedir. Söz konusu belgenin düzenlenerek tarafınıza verilebilmesi için ise, Gelir İdaresi Başkanlığının www.gib.gov.tr web sayfasından ulaşılabilecek olan 20.12.2013 tarihli ve 3 sayılı Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmaları Sirkülerinde yapılan açıklamalara göre başvuruda bulunmanız gerekmektedir. Vergileme hakkının Türkiye'de olduğu durumda aşağıdaki mevzuat hükümleri geçerli olacaktır; 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, "Gerçek kişilerin gelirleri gelir vergisine tabidir. Gelir, bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarıdır." denilmiş, aynı Kanunun 3 üncü maddesinin 1 numaralı bendinde "Türkiye'de yerleşmiş olan gerçek kişilerin Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazanç ve iratların tamamı üzerinden vergilendirileceği"  hükme bağlanmıştır. Öte yandan, anılan Kanunun 4 üncü maddesinde, "Aşağıda yazılı kimseler Türkiye'de yerleşmiş sayılır: 1. İkametgahı Türkiye'de bulunanlar (İkametgah, Kanunu Medeninin 19 uncu ve müteakip maddelerinde yazılı olan yerlerdir.); 1. İkametgahı Türkiye'de bulunanlar (İkametgah, Kanunu Medeninin 19 uncu ve müteakip maddelerinde yazılı olan yerlerdir.); 2. Bir takvim yılı içinde Türkiye'de devamlı olarak altı aydan fazla oturanlar (Geçici ayrılmalar Türkiye'de oturma süresini kesmez.)" denilmiş; aynı Kanunun 5 inci maddesinin (1) numaralı bendinde ise, "Belli ve geçici görev veya iş için Türkiye'ye gelen iş, ilim ve fen adamları, uzmanlar, memurlar, basın ve yayın muhabirleri ve durumları bunl