T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI(Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü)
Sayı:B.07.1.GİB.4.06.18.02-32234-8024-16022/03/2011
Konu:Yurt içi ve yurt dışı yazarlara ödenen telif haklarında belge düzeni ve vergilendirilmesi hk. İlgi dilekçenizde; ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi numaralı mükellefi olduğunuz, yurtiçi ve yurt dışından vergi mükellefi olmayan gerçek kişi yazarlardan telif hakları satın aldığınız belirtilerek, yazarlardan satın alın telif hakları için sözleşme dışında hangi belgenin düzenleneceği, yurt dışından satın alınan gerçek kişi yazarlara gider pusulası düzenlenme imkanı bulunmadığından banka kanalıyla yapılan ödemelerin belge olarak kabul edilip edilmeyeceği ile bu ödemeler için sorumlu sıfatıyla gelir stopajı kesintisi yapılıp yapılmayacağı, Katma Değer Vergisine tabi olup olmadığı ve ilk defa (yıl içinde bir defa) telif hakkı aldığınız yazarlar için KDV ve stopaj yönünden muafiyet ve istisna olup olmadığı hususlarında Başkanlığımızdan görüş talep edilmiştir.I- GELİR VERGİSİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME:
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 18 inci maddesinde, "Müellif, mütercim, heykeltıraş, hattat, ressam, bestekar, bilgisayar programcısı ve mucitlerin ve bunların kanuni mirasçılarının şiir, hikaye, roman, makale, bilimsel araştırma ve incelemeleri, bilgisayar yazılımı, röportaj, karikatür, fotoğraf, film, video band,radyo ve televizyon senaryo ve oyunu gibi eserlerini gazete, dergi, bilgisayar ve internet ortamı, radyo, televizyon ve videoda yayınlamak veya kitap, CD, disket, resim, heykel ve nota halindeki eserleri ile ihtira beratlarını satmak veya bunlar üzerindeki mevcut haklarını devir ve temlik etmek veya kiralamak suretiyle elde ettikleri hasılat Gelir Vergisinden müstesnadır. Eserlerin neşir, temsil, icra ve teşhir gibi suretlerle değerlendirilmesi karşılığında alınan bedel ve ücretler istisnaya dahildir. Yukarıda yazılı kazançların arızi olarak elde edilmesi istisna hükmünün uygulanmasına engel teşkil etmez. Serbest meslek kazançları istisnasının bu Kanunun 94 üncü maddesi uyarınca tevkif suretiyle ödenecek vergiye şümulü yoktur." hükmü yer almıştır.Aynı Kanunun 65 inci maddesinde, "Her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar serbest meslek kazancıdır.
Serbest meslek faaliyeti; sermayeden ziyade şahsi mesaiye ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır..." hükmüne yer verilmiştir. Yine aynı Kanunun 94 üncü maddesinde; "Kamu idare ve müesseseleri, iktisadi kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadi işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya zirai işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.... 2)Yaptıkları serbest meslek işleri dolayısıyla bu işleri icra edenlere yapılan ödemelerden (Noterlere serbest meslek faaliyetlerinden dolayı yapılan ödemeler hariç); a)18 inci madde kapsamına giren serbest meslek işleri dolayısıyla yapılan ödemelerden, (2009/14592 sayılı B.K.K. ile %17 Yürürlük; 03.02.2009) b)Diğerlerinden, (2009/14592 sayılı B.K.K. ile %20 Yürürlük; 03.02.2009) ...
03.02.2009) b)Diğerlerinden, (2009/14592 sayılı B.K.K. ile %20 Yürürlük; 03.02.2009) ... 4)Dar mükellefiyete tabi olanlara, telif ve patent haklarının satışı dolayısıyla yapılan ödemelerden, (2009/14592 sayılı B.K.K. ile %20 Yürürlük; 03.02.2009)..." hükmü yer almıştır. Yukarıda yer alan açıklamalar çerçevesinde; yurt içindeki ve yurt dışındaki yazarlardan telif haklarının yıl içinde bir defa satın alınmış olması tevkifat uygulamasına engel teşkil etmeyecektir. Bu itibarla; telif hakkı ödenecek çalışmaların 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu hükümlerine göre eser niteliği taşıması ve bu durumun Kültür Bakanlığı'ndan alınacak belgeyle tevsik ve ispat edilmesi halinde yurt içindeki yazarlara şirketiniz tarafından yapılacak ödemeler üzerinden Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının 2/b bendi uyarınca %17 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekmektedir. Öte yandan; dar mükellefiyete tabi olanlara, telif haklarının satışı dolayısıyla yapılan ödemelerden Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının 4 numaralı bendi uyarınca %20 oranında vergi tevkifatı yapılması gerekmektedir.Ancak, ödeme yapılan yabancı ülke mukimi yazarların mukimi bulunduğu devletle Türkiye Cumhuriyeti arasında akdedilmiş bir çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması bulunması halinde konuya ilişkin olarak anlaşma hükümlerinin dikkate alınması gerektiği tabiidir.
II-KATMA DEĞER VERGİSİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME: Katma Değer Vergisi (KDV) Kanununun;-1/1 maddesinde, Türkiye'de yapılan ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin, 1/2 nci maddesinde, her türlü mal ve hizmet ithalatının katma değer vergisine tabi olduğu,-1 inci maddenin ikinci fıkrasında ise, ticari, sınai, zirai ve serbest meslek faaliyetinin devamlılığı, kapsamı ve niteliğinin ise Gelir Vergisi Kanunu hükümlerine göre, Gelir Vergisi Kanununda açıklık bulunmadığı hallerde, Türk Ticaret Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine göre tayin ve tespit edileceği,-6/b maddesinde, hizmet ifalarında işlemin Türkiye'de yapılmış sayılması için, hizmetin Türkiye'de yapılması veya hizmetten Türkiye'de faydalanılması gerektiği,-8/1-a maddesinde, mal teslimi ve hizmet ifası hallerinde katma değer vergisi mükellefinin bu işleri yapanlar olduğu,-9 uncu maddesinde, mükellefin Türkiye içinde ikametgahının, işyerinin, kanuni merkezi ve iş merkezinin bulunmaması hallerinde ve gerekli görülen diğer hallerde Maliye Bakanlığının, vergi alacağının emniyet altına alınması amacıyla, vergiye tabi işlemlere taraf olanları verginin ödenmesinden sorumlu tutabileceği, hükme bağlanmıştır.Öte yandan, 19 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin "A- Gelir Vergisi Kanununun 18 inci Maddesi Kapsamına Giren İşlemlerde Sorumluluk Uygulaması" başlıklı bölümünde;
"Katma Değer Vergisi kanununun 1/1 inci maddesine göre serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetler vergiye tabidir. Buna göre, sözü edilen faaliyetleri mutad vesürekli bir şekilde yapanlar gerçek usulde katma değer vergisine tabi olacak, arızi nitelik taşıyan serbest meslek faaliyetlerinde ise vergi uygulanmayacaktır.Gelir Vergisi Kanununun 3239 sayılı Kanunla değişik 18 inci maddesi kapsamına giren faaliyetlerin mutad ve sürekli bir çerçevede sürdürülmesi gerçek usulde katma değer vergisi mükellefiyetini gerektirmektedir. Bu faaliyetlerin arızi olarak yapılması halinde yukarıdaki açıklama çerçevesinde vergi aranılmayacaktır." denilmektedir.Yukarıda yer alan hüküm ve açıklamalar çerçevesinde, telif hakkını devamlılık arz edecek şekilde ve mutad meslek haline getirmeksizin elde edenlerin işlemleri KDV nin konusuna girmeyecek, dolayısıyla Şirketinizce bu kişilerden KDV tevkifatı yapılmayacaktır. Ancak;
Ancak; Şirketiniz telif ödemelerinin, devamlılık arz edecek şekilde ve mutad meslek haline getiren telif hakkı sahibi kişilere yapılması halinde, bu ödemelere ait KDV nin 19 Seri No.lu KDV Genel Tebliğinde açıklanan esaslar çerçevesinde tevkifata tabi tutulması gerekmektedir.III-VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME:213 sayılı Vergi Usul Kanununun "İspat edici kağıtlar" başlıklı 227 nci maddesinde "Bu kanunda aksine hüküm olmadıkça, bu kanuna göre tutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait olan kayıtların tevsiki mecburidir." hükmü yer almaktadır.Aynı Kanunun 234 üncü maddesinde; "Birinci ve ikinci sınıf tüccarlar, kazancı basit usulde tespit edilenlerle defter tutmak mecburiyetinde olan serbest meslek erbabının ve çiftçilerin:...3- Vergiden muaf esnafa;Yaptırdıkları işler vey
Yurt içi ve yurt dışı yazarlara ödenen telif haklarında düzenlenecek belge ve telif hakları gelirlerinin vergilendirilmesi hk.
Vergi Usul özelgesi
Benzer özelgeler
- İllüstrasyon faaliyeti nedeniyle yurt dışından elde edilen gelirin vergilendirilmesi hk.Gelir Vergisi · 04.06.2025
- Kitap yazarının elde ettiği telif hakkı kazancının vergilendirilmesi ve belge düzeni hk.Vergi Usul
- Kitap yazarının elde ettiği telif kazancının vergilendirilmesi hk.Vergi Usul
- Yurtdışında mukim eser sahiplerine ödenecek telif hakkı bedellerinde kdv ve stopaj durumu hk.Katma Değer Vergisi · 17.08.2012
- Kitap çeviri ve danışmanlık faaliyeti yapan kişinin, çeviri işlerini üniversite hocaları ve mükellef olmayan kişilere yaptırması durumunda bu kişilere yapılacak ödemelerin vergilendirilmesi hk.Vergi Usul
Kaynak: Gelir İdaresi Başkanlığı özelgeleri. Özelge yalnızca başvuran mükellefi bağlar; verildiği tarihten sonra mevzuat değişmiş olabilir. Bu sayfa hukuki görüş değildir.
